Uit de groep, in de put

Samen feest vieren op 5 mei, samen rouwen op 4 mei. Het is fijn om je één met anderen te voelen. Van juichen voor hetzelfde voetbalelftal tot een stille tocht voor een overledene. Groepsgenoten zijn niet alleen aardiger voor elkaar, ze trekken elkaar voor ten kosten van de mensen buiten de groep. Je vindt je mensen van je eigen groep nou eenmaal mooier, slimmer en leuker. Ingroup love, noemen wetenschappers dit fenomeen.

 

Bij een groep horen is dus fijn. Maar wat als de groep je negeert, je niet accepteert of je zelfs keihard afwijst? Dat doet pijn, pijn die zo heftig is dat het in het brein niet te onderscheiden is van lichamelijke pijn. Vaak heb je niet eens door dat je iemand uitsluit. Je vergeet bijvoorbeeld koffie te halen voor één collega. Langdurige uitsluiting heeft desastreuze gevolgen, het leidt tot frustratie en agressie. In de dagboeken van school shooters gaat het opvallend vaak over buitengesloten worden.

Op sociale media, zoals Twitter en Facebook, kunnen groepen zich plotseling tegen één individu keren en die genadeloos aanvallen. Als slachtoffer ervaar je de pijn van uitgesloten worden, plus de pijn van de publieke vernedering. Zo’n aanval kan het leven van het slachtoffer van de ene op de andere dag verwoesten.

De Kennis van Nu onderzoekt wat groepen met ons doen.

De Kennis van Nu

De Kennis van Nu is het wetenschapsprogramma van de NTR met Elisabeth van Nimwegen en Diederik Jekel.