Nieuwsbrief

Blijf wekelijks op de hoogte van het beste uit De Kennis van Nu en het laatste nieuws!

MELD JE AAN
roken

Een elektronische sigaret of e-sigaret is een ‘gezond’ alternatief voor gewone rookwaren. Minder nicotine, minder schadelijke stoffen. Maar zijn e-sigaretten niet juist een opstapje naar ‘gewone’ sigaretten? In de Verenigde Staten is dit voor jongeren onderzocht.

Minder tabak, meer e-sigaret

Jongeren zijn gestaag steeds minder gaan roken. Tegelijk gebruiken ze juist steeds meer e-sigaretten. Tussen 2011 en 2014 nam het gebruik van de e-sigaret bij middelbare scholieren in de Verenigde Staten toe met dertien procent. Vervangen e-sigaretten de gewone sigaret? Dat zou goed nieuws zijn: e-sigaretten zijn stukken minder ongezond dan gewone sigaretten of sigaren en jonge gebruikers van e-sigaretten voldoen niet altijd aan het risicoprofiel voor jongeren die gewone sigaretten roken. Die jongeren zijn volgens de onderzoekers vaak rebellerende sensatiezoekers die veel met andere rokers omgaan. Dat geldt niet voor veel jonge mensen die e-sigaretten roken.

Toch vertrouwden wetenschappers deze correlatie niet helemaal. Stimuleren elektronische sigaretten jongeren niet juist om te roken? Wetenschappers uit de Verenigde Staten onderzochten dit door enquêtes van meer dan 140.000 jongeren over hun rookgedrag te bestuderen en te vergelijken met de beschikbare cijfers over de toe- en afname van het rookgedrag van jongeren.

E-sigaret is opstap naar gewone sigaret

De lineaire trend waarbij jongeren minder zijn gaan roken is niet veranderd door de introductie van e-sigaretten. De onderzoekers concluderen hieruit dat elektronische sigaretten niet hebben geholpen bij het tegengaan van roken bij jongeren. Integendeel: uit hun data blijkt juist dat jonge mensen die normaal gesproken niet zouden beginnen aan sigaretten wél eerder geneigd zijn e-sigaretten te gaan roken.

Factoren die aangeven of iemand geneigd is te gaan roken zijn bijvoorbeeld samenleven met een roker, ouders hebben die roken of bereid zijn producten met een logo van de tabaksindustrie te dragen. Uit eerdere onderzoeken blijkt dat jongeren die beginnen met e-sigaretten een jaar later een drie keer grotere kans hebben ook gewone sigaretten te zijn gaan roken. Elektronische sigaretten brengen dus mensen aan het roken die dat anders nooit zouden zijn gaan doen.

De Nederlandse regering heeft e-sigaretten sinds 1 mei 2016 onder de Tabakswet geplaatst vanwege de onduidelijke status rondom de schadelijkheid van de e-sigaret. Jongeren mogen ze niet kopen, de verpakking moet een waarschuwing bevatten en bedrijven mogen geen reclame maken voor de elektronische sigaret. De shisha-pennen die wel aan jongeren verkocht mogen worden zouden geen nicotine bevatten. Eerder onderzoek laat zien dat hier vaak toch nicotine in zit. Met deze resultaten in de hand is het misschien tijd de shisha-pennen nog een keer onder de loep te nemen.

Dutra & Glantz, ‘E-cigarette and National Adolescent Cigarette Use: 2004-2014.’ Pediatrics (2017).