Nieuwsbrief

Blijf wekelijks op de hoogte van het beste uit De Kennis van Nu en het laatste nieuws!

MELD JE AAN
Luiers

Stop tweeduizend kilo luiers in een reactorvat, voeg vervolgens wat slib toe en laat het geheel tien minuten pruttelen op 250 graden Celsius. Een nieuw recept waarmee we plastic recyclen, medicijnresten verwijderen en efficiënter biogas maken.

Luiers vormen een enorme afvalberg: 5 tot 8 procent van ons restafval bestaat eruit. Hoe kunnen we het materiaal dat in die luiers zit recyclen? Afvaldeskundige Willem Elsinga heeft daar iets op gevonden. Hij ontwikkelde de zogenaamde luierrecylemachine, een reactorvat waarmee we incontinentieluiers kunnen hergebruiken. 

Medicijnresten kapotkoken

‘Bij het recyclen van incontinentieluiers is het cruciaal dat je eerst de medicijnresten eruit haalt’, vertelt Elsinga. ‘Je kan je voorstellen dat antibioticaresten die door de natuur blijven circuleren kunnen leiden tot resistente bacteriën. Van alle medicijnen die we slikken gebruiken we maar een klein deel. De rest scheiden we uit via urine en ontlasting. Ongeveer een derde hiervan komt uiteindelijk in het oppervlaktewater terecht.’

‘Om die medicijnresten uit de luiers te krijgen, verhitten we ze op zo’n 250 graden Celsius op hoge druk in een reactor, waardoor ze als het ware kapotkoken. De methode is supereffectief; 94% van de geneesmiddelen is niet meer aanwezig na de behandeling.’

‘Eén zo’n kooksessie duurt maar tien minuten waardoor we veel kunnen recyclen in korte tijd’, aldus Elsinga. Ook wordt het volume van de luiers een stuk kleiner door het proces. ‘De handel komt hier aan in grote zakken gemengd met urine, ontlasting en lucht. Geen prettige aangelegenheid. Als het de reactor uitkomt, neemt het nog maar een derde van de ruimte in.

Smeltende luiers

In het vat worden de luiers opgewarmd tot 250 graden Celsius. Die hoge temperatuur en druk zorgen ervoor dat alles smelt, waardoor het plastic als een homogene massa bovenin de reactor komt te drijven. ‘Na tien minuten laten we de stoom uit de reactor, waardoor de boel afkoelt en het plastic stolt. Die stoom gebruiken we om een volgende reactor op te warmen, lekker efficiënt dus.’ 

Wanneer het mengsel in de reactor afkoelt, klontert het plastic samen. Hierdoor is het makkelijk te verzamelen. ‘In een luier zitten verschillende zachte plasticstructuren die veel ruimte innemen’, vertelt Elsinga, ‘Dunne folies bijvoorbeeld. Het proces in de reactor zorgt voor de vorming van hard, homogeen en hoogwaardig plastic dat makkelijk te hergebruiken is.’

Biogas winnen uit ontlasting en urine

Naast luiers wordt er ook slib meegekookt. Dit bestaat grotendeels uit ontlasting en urine die eerder gebruikt zijn voor de winning van biogas. ‘Er zijn twee redenen waarom we dit toevoegen. Ten eerste zorgt het slib voor een efficiëntere samenklontering van het plastic, waardoor het makkelijker te scheiden is. Ten tweede verandert het slib zelf ook door de behandeling, waardoor we er nogmaals biogas uit kunnen winnen. Je kan het vergelijken met het koken van aardappelen. Rauwe aardappelen kan ons lichaam moeilijk verteren, maar wanneer ze gekookt zijn, kunnen we er wel voedingsstoffen uithalen. Zo gaat het ook met het slib. Door het te koken maken we het geschikt voor de bacteriën die het omzetten in biogas.’ 

‘Met onze methode lossen we dus meerdere problemen op. We halen schadelijke medicijnen uit luiers, we verhogen de kwaliteit van het plastic dat we recyclen en we zorgen dat er meer biogas gewonnen kan worden uit ontlasting en urine. Ook is onze techniek in de toekomst misschien toepasbaar om microplastics uit water te halen door ze samen te laten klonteren, maar zover zijn we nog lang niet.’

Vanavond zie je meer over dit onderwerp in Nieuwsuur, 22:00 op NPO 2.